علی‌اصغر غلامی متولد سال 1376 و فارغ‌التحصیل کارشناسی ارشد حقوق خصوصی دانشگاه شیراز موفق به کسب رتبه 9 آزمون وکالت 1402 در کانون وکلای دادگستری فارس و کهگیلویه و بویر احمد و همچنین رتبه دوم آزمون اختبار 1405 این کانون شده است.

در همین راستا با او گفت و گویی پیرامون آزمون اختبار و منابع مطالعاتی و شویه برنامه ریزی او در این آزمون داشته ایم که مشروح آن به شرح زیر است:

 لطفاً خودتان را معرفی کنید؛ شامل سوابق فردی، تحصیلی و شغلی و اینکه پیش از ورود به حرفه وکالت چه می‌کردید و نحوه تأمین معاش شما در آن دوره چگونه بود؟

اینجانب علی‌اصغر غلامی کارشناس‌ارشد حقوق خصوصی از دانشگاه شیراز هستم و در حال حاضر کارآموز وکالت. پیش از ورود به دوره کارآموزی، تجربه کاری حقوقی نداشتم و مسیر حرفه‌ای‌ام عملاً با شروع کارآموزی آغاز شد.

 چه شد که حرفه وکالت را انتخاب کردید؟

صادقانه بگویم، ورودم به رشته حقوق کاملاً از سر یک علاقه رمانتیک اولیه نبود. در مقطعی از زندگی به دنبال مسیری بودم که بتوانم از طریق آن شغل و آینده‌ای برای خودم بسازم. اما در طول تحصیل و به‌ویژه وقتی با عمق استدلال‌های حقوقی و آرای قضایی آشنا شدم، فهمیدم این رشته با ساختار ذهنی من سازگار است و از تحلیل مسائل حقوقی واقعاً لذت می‌برم.

 درباره نحوه قبولی در آزمون ورودی وکالت و رتبه خودتان توضیح بدهید. این چندمین بار بود که در آزمون وکالت شرکت می‌کردید و برنامه‌ریزی شما برای مطالعه چگونه بود؟

در آزمون ورودی وکالت، رتبه 93 کشوری و رتبه 9 کانون وکلای فارس را کسب کردم. برای این آزمون واقعاً مطالعه جدی و برنامه‌ریزی‌شده‌ای داشتم. آزمون سختی بود، اما همان سر جلسه احساس کردم مسلط‌تر از آن چیزی هستم که فکر می‌کردم و می‌توانم به سوالات پاسخ دقیق بدهم؛ همان لحظه تقریباً مطمئن شدم که قبول می‌شوم. برنامه‌ریزی مطالعه‌ام را خودم طراحی کرده بودم، بدون تکیه بر کلاس یا دوره خاصی، و همین اعتماد به روش شخصی‌ام یکی از عوامل اصلی موفقیتم بود.

 در مسیر ورود به حرفه وکالت، سخت‌ترین مرحله برای شما چه بود؟

سخت‌ترین مرحله برای من نه خود آزمون، بلکه دوره انتظار و ابهام بین پایان تحصیل تا شروع کارآموزی بود. وقتی هنوز مسیر حرفه‌ای‌ات شکل نگرفته و نمی‌دانی دقیقاً چه آینده‌ای در انتظارت است، مدیریت این بلاتکلیفی از خود آزمون سخت‌تر است.

5. دوره کارآموزی خودتان را چطور ارزیابی می‌کنید؟ آیا آموزش‌ها و حضور در مراجع قضایی را رضایت‌بخش و مؤثر می‌دانید؟

دوره کارآموزی از نظر آشنایی با فضای دادگاه و رویه عملی مفید است، اما فکر می‌کنم ساختار فعلی می‌تواند بسیار مؤثرتر باشد. باید صادقانه گفت که با تصویب قانون تسهیل و افزایش قابل توجه تعداد کارآموزان، خود کانون‌های وکلا هم عملاً نمی‌توانند آن‌طور که باید و شاید به کارآموزان آموزش بدهند. این هم یکی از پیامدهای ناخواسته قانون تسهیل است که کیفیت آموزش کارآموزی را تحت تأثیر قرار داده است.

 آیا در دوران کارآموزی تجربه‌ای در دادگاه، دادسرا یا در کنار یک وکیل داشتید که نگاهتان را به حرفه وکالت تغییر داده باشد؟

بله. وقتی برای اولین بار از نزدیک دیدم که چطور یک ایراد کوچک شکلی، مثلاً یک نقص در تنظیم دادخواست یا یک بی‌دقتی در ادله، می‌تواند کل پرونده و هزینه و انتظار موکل را به باد بدهد، نگاهم به وکالت کاملاً تغییر کرد. فهمیدم مسئولیت وکیل صرفاً دانستن قانون نیست؛ دقت در جزئیات شکلی گاهی از دانش ماهوی هم مهم‌تر است.

 پیشنهاد شما برای ارتقای کیفیت دوره کارآموزی چیست؟ اگر اختیار داشتید یک بخش از دوره کارآموزی را تغییر دهید، چه چیزی را تغییر می‌دادید؟

اگر اختیار داشتم، محتوای دوره کارآموزی را به سمت نکات کاربردی و عملی واقعی می‌بردم. یعنی به جای تدریس مباحث تئوریک که کارآموز از دوره دانشگاه با آن‌ها آشناست، روی چیزهایی تمرکز می‌کردم که در عمل با آن‌ها روبه‌رو می‌شود: نحوه دقیق تنظیم دادخواست و لایحه، اشتباهات رایج در پرونده‌ها، نکات کاربردی در تعامل با دفتر دادگاه، و تحلیل پرونده‌های واقعی از ابتدا تا انتها. این نوع آموزش، کارآموز را برای روز اول ورود به بازار آماده می‌کند.

 در روزهای آمادگی برای اختبار  چه چیزی بیشتر از همه به شما برای مدیریت استرس کمک می‌کرد؟

راستش را بخواهید، من به‌طور کلی آدم خونسردی هستم. و در آزمون ورودی و اختبار، چون از قبل می‌دانستم دقیقاً با چه چیزی روبه‌رو هستم و آمادگی‌ام را داشتم، استرس خاصی تجربه نکردم. فکر می‌کنم بیشتر استرس‌های امتحان از ابهام درباره محتوای آزمون ناشی می‌شود، نه از خود آزمون. وقتی این ابهام را با آمادگی از بین ببرید، استرس هم به شکل طبیعی کم می‌شود.

 سخت‌ترین درس یا مبحث برای شما در آزمون اختبار چه بود؟

حقوق ثبت. دلیلش این است که کارآموز در عمل خیلی کم با پرونده‌های ثبتی درگیر می‌شود، در دوره دانشگاه هم این درس معمولاً به صورت اختیاری ارائه می‌شود و کمتر زمانی که باید و شاید برایش گذاشته می‌شود. همین شکاف بین حجم مطلب و میزان تماس عملی، حقوق ثبت را به یکی از چالش‌برانگیزترین بخش‌های اختبار تبدیل می‌کند.

 اگر بخواهید فقط یک اشتباه خودتان در مسیر آمادگی برای اختبار را بیان کنید، چه خواهد بود؟

اگر بخواهم صادق باشم، یکی از اشتباهاتم این بود که در بعضی مقاطع، بیش از حد وارد جزئیات فرعی بعضی مباحث می‌شدم و از اولویت‌بندی مطالب غافل می‌شدم. در آزمونی مثل اختبار، فهم صحیح از وزن هر مبحث و اختصاص زمان متناسب با آن، به اندازه خود مطالعه اهمیت دارد.

 اگر امروز به روز اول مطالعه برای اختبار برگردید، چه چیزی را متفاوت انجام می‌دهید؟

اگر امروز به روز اول برمی‌گشتم، از همان ابتدا آرای وحدت رویه و نظریات مشورتی اداره حقوقی قوه قضاییه را به‌صورت منظم و در کنار متن قانون می‌خواندم. تجربه نشان داده که این منابع، هم فهم عملی از قانون می‌دهند و هم بسیاری از سوالات چالشی اختبار دقیقاً از دل همین‌ها بیرون می‌آید. متأسفانه بسیاری از کارآموزان این منابع را دست‌کم می‌گیرند و صرفاً روی کتاب‌های تست یا جزوات تمرکز می‌کنند.

نظر و پیشنهاد شما درباره شکل برگزاری آزمون اختبار چیست؟ شیوه فعلی برگزاری آزمون اختبار را مطلوب می‌دانید؟ چه تغییراتی را پیشنهاد می‌کنید؟

در مجموع شیوه برگزاری اختبار قابل قبول بود، اما دو نکته وجود دارد که به نظرم قابل بازنگری است. اول اینکه دوره کارآموزی به دلیل شرایط کشور و وقفه‌های اداری، بیش از حد طول کشید و همین موضوع فشار روانی زیادی به کارآموزان وارد کرد. دوم اینکه در برخی دروس، تعداد سوالات نسبت به زمان اختصاص‌یافته زیاد بود و این تناسب بهتر است اصلاح شود تا داوطلب فرصت تحلیل دقیق را داشته باشد.

 به کارآموزان وکالت که خودشان را برای آزمون اختبار آماده می‌کنند، چه توصیه‌ای دارید؟

به جای حفظ کردن مواد قانونی، بفهمید چرا قانون‌گذار این حکم را گذاشته. آرای قضایی بخوانید. و از همه مهم‌تر، سعی کنید هر چه زودتر با پرونده واقعی سروکار داشته باشید. وکالت در کتاب‌ها یاد گرفته نمی‌شود.

 به نظر شما یک تصور اشتباه رایج درباره قبولی در اختبار چیست؟

بزرگ‌ترین تصور اشتباه این است که فکر کنید برای قبولی در اختبار حتماً باید ماه‌ها مطالعه فشرده و ساعت‌محور داشته باشید. عمق یادگیری در طول زمان، بسیار مؤثرتر از فشار شب امتحان است.

آیا تا به حال در مسیر ورود به حرفه وکالت از انتخاب خود پشیمان شده‌اید؟ اگر بله، چه زمانی و چرا؟

پشیمانی به معنای واقعی نه، اما بارها دچار تردید و نگرانی شده‌ام. بزرگ‌ترین دلیل این تردید، تصویب قانون تسهیل و ورود بی‌ضابطه به حرفه وکالت است که شأن، کیفیت آموزشی و امنیت شغلی این حرفه را به شدت تنزل داده است. صادقانه بگویم، اثرات مخرب این قانون بر کیفیت دادرسی و آینده شغلی وکلای جوان آن‌قدر عمیق است که حتی اگر همین الان هم اصلاح یا لغو شود، باز هم دیر است و آسیب‌های آن تا سال‌ها در بدنه حقوقی کشور باقی خواهد ماند. با این حال، در چنین بازار آشفته‌ای، معتقدم تنها راه نجات یک وکیل، پناه بردن به تخصص عمیق، اخلاق حرفه‌ای و ارتقای سطح دانش است تا بتواند کیفیت خود را از موجِ ناشی از این قانون جدا کند.

 پشت این رتبه و موفقیت، چه چیزهایی دیده نمی‌شود؟ از فشارهای روحی، خستگی، مشکلات شخصی، شکست‌های قبلی یا دشواری‌هایی که معمولاً در یک کارنامه دیده نمی‌شوند، برایمان بگویید.

صادقانه بگویم، هنوز هم احساس می‌کنم بسیار چیزها هست که باید بیاموزم. رتبه در یک آزمون، فقط نشان‌دهنده یک نقطه از مسیر است، نه پایان راه. آنچه پشت هر موفقیت آکادمیک قرار دارد، معمولاً سال‌ها تلاش پیوسته و کم‌سروصداست که در کارنامه دیده نمی‌شود.

 آینده حرفه وکالت را چطور ارزیابی می‌کنید؟ با توجه به شرایط فعلی بازار وکالت، چه چشم‌اندازی برای این حرفه متصور هستید؟

بازار وکالت در حال تغییر جدی است. با افزایش تعداد وکلا، وکلای عمومی و روتین به شدت تحت‌فشار خواهند بود. اما وکلایی که تخصص عمیق، قدرت تحلیل بالا و توانایی حل مسائل پیچیده حقوقی دارند، همیشه مورد نیاز خواهند بود. آینده متعلق به تخصص است، نه کمیت.

 برای کسب جایگاه مناسب حرفه‌ای به عنوان وکیل پایه یک چه برنامه‌هایی دارید؟ آیا حوزه تخصصی مشخصی را برای فعالیت آینده خود در نظر گرفته‌اید؟

در ابتدای مسیر، طبیعتاً پرونده‌های گوناگون و متنوعی را کار خواهم کرد؛ چون تجربه در حوزه‌های مختلف حقوقی، دید کلی و قدرت تحلیل وکیل را شکل می‌دهد. اما به مرور و با شناخت دقیق‌تر از علایق و توانمندی‌هایم، به سمت تخصصی‌شدن حرکت خواهم کرد. به نظرم آینده حرفه وکالت متعلق به وکلایی است که در یک یا دو حوزه خاص، عمق واقعی داشته باشند، نه وکلایی که همه کار انجام می‌دهند اما هیچ‌کدام را در سطح تخصصی نه.

چند سؤال کوتاه:

یک عادتی که فکر می‌کنید بیشترین تأثیر را در موفقیت شما داشت؟

خواندن متن قانون بدون تفسیر و تلاش برای فهمیدن منطق خود قانون‌گذار قبل از مراجعه به شرح و تفسیر.

 یک عادتی که ای‌کاش زودتر آن را کنار می‌گذاشتید؟

مقایسه مسیر خودم با مسیر همسالانم. هر کسی نقطه شروع متفاوتی دارد و این مقایسه فقط انرژی روانی را هدر می‌دهد.

 بهترین توصیه‌ای که در دوران کارآموزی یا آمادگی برای اختبار شنیدید چه بود؟

وکالت در دادگاه آموخته می‌شود، نه در کتابخانه.

اگر فقط یک ماه برای اختبار وقت داشته باشید، از کجا شروع می‌کنید؟

فقط متن قوانین اصلی و وحدت رویه 5 سال اخیر.

اگر بخواهید در یک جمله، مهم‌ترین رمز موفقیت خودتان در اختبار را بگویید، چه می‌گویید؟

فهمیدن منطق قانون، مهم‌تر از حفظ کردن متن قانون است.

 اگر مطلب دیگری درباره مسیر تحصیل، کارآموزی، اختبار یا تجربه شخصی خود به نظرتان می‌رسد که فکر می‌کنید برای کارآموزان و وکلا مفید یا خواندنی است، بفرمایید.

به کارآموزان می‌گویم: رتبه آزمون فقط یک نقطه شروع است، نه مقصد. آنچه شما را به عنوان وکیل موفق می‌کند، توانایی حل مسئله واقعی موکل است، نه نمره آزمون. از همین الان به دنبال پرونده واقعی باشید.