“قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول” به اجرای قراردادهای یکسان از طریق سامانه “کاتب” منجر شده است. این قراردادهای از پیش تعیین شده، با هدف کاهش اختلافات و تسهیل فرآیندهای اداری، امکان ثبت الکترونیکی معاملات ملکی را فراهم میکنند.
تغییرات کلیدی و مزایا:
- قرارداد یکسان: این قراردادها که محتوای آنها توسط معاونت حقوقی قوه قضائیه تایید شده، غیرقابل ویرایش بوده و فرآیند ثبت را تسریع میبخشند.
- سامانه کاتب: سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، سامانه “کاتب” را برای ثبت این قراردادها راهاندازی کرده است.
- کاهش اختلافات: با استانداردسازی قراردادها و انجام استعلامهای ثبتی پیش از معامله، احتمال بروز اختلافات حقوقی به حداقل میرسد.
- دسترسی برای مشاوران املاک: از اردیبهشت 1404، مشاوران املاک دارای پروانه کسب به صورت سراسری به تنظیم قراردادهای یکسان دسترسی دارند.
محدودیتها و موارد استثنا:
- شرط سند رسمی: تنها املاکی که دارای سند رسمی مالکیت هستند، مشمول استفاده از قرارداد یکسان میشوند.
- استثنائات: قراردادهای رایگان (هبه)، املاک توقیفشده، معاملات با افراد زیر 18 سال و معاملات با وکیل یا قیم (در صورت عدم احراز کامل اختیارات) امکان ثبت در قالب قرارداد یکسان را ندارند.
- لزوم مراجعه به دفتر اسناد رسمی: ثبت قرارداد در سامانه کاتب، پایان کار نیست و طرفین حداکثر ظرف 3 ماه باید به دفتر اسناد رسمی مراجعه کرده تا مراحل نهایی تنظیم سند رسمی را طی کنند.
- عدم امکان درج شروط خاص: قراردادهای یکسان قابلیت درج شروط سفارشی را ندارند و برای معاملات با شرایط پیچیده، مراجعه مستقیم به دفتر اسناد رسمی توصیه میشود.
انواع قراردادهای موجود:
در حال حاضر 14 نوع قرارداد یکسان در سامانه کاتب وجود دارد، از جمله قرارداد فروش آپارتمان، فروش زمین (مسکونی و کشاورزی)، و اجاره ملک (مسکونی و تجاری).
مراحل ثبت قرارداد یکسان:
- ورود به سامانه کاتب
- بررسی امکان انجام معامله (استعلام وضعیت ملک و طرفین)
- انتخاب نوع قرارداد
- وارد کردن اطلاعات معامله
- تأیید و امضای الکترونیکی طرفین
- دریافت تأییدیه نهایی از سامانه
- مراجعه به دفتر اسناد رسمی برای نهاییسازی
این سامانه گامی مهم در جهت الکترونیکی کردن و تسهیل فرآیندهای ثبتی معاملات اموال غیرمنقول است.
تماس با موسسه