اعاده‌ي دادرسي:

بند 4 ماده 426. (مهم)

اعاده‌ي دادرسي نسبت به احكامي است كه قطعيت يافته.

اعاده‌ي دادرسي فقط نسبت به حكم ممكن است نه قرار.

 

شرايط اعاده‌ي دادرسي:

1ـ فقط نسبت به رأيي كه در قانون احصاء شده (احكام قطعيت يافته).

2ـ به يكي از جهات مصرّح در قانون.

3ـ فقط اشخاص مصرّح در قانون.

آراء ديوان عالي كشور قابل اعاده‌ي دادرسي نيست چون ابرام يا نقض رأي جديدي نيست و ديوان رسيدگي در مدعي نمي‌كند. (اعاده‌ي دادرسي نسبت به رأي داور در قانون نيامده).

اعاده‌ي دادرسي نسبت به آراء مراجع قضائي استثنائي در قانون ما ساكت است.

يكي از مهم‌ترين وجوه افتراق بين اعاده‌ي دادرسي با تجديدنظر و فرجام و اعتراض ثالث اين است كه در اعاده‌ي دادرسي صرف ادعا موجب پذيرش درخواست اعاده‌ي دادرسي نيست بلكه دادگاه بايد وجود يكي از جهات مذكور در ماده 426 را احراز كند تا وارد رسيدگي گردد. اگر اين جهات را احراز كرد قرار قبول اعاده‌ي دادرسي را صادر مي‌كند والّا آن را رد مي‌كند.

ماده 426:

بند 6: منظور، حكم نهائي است. (ماده 429)

بند 7: پس اگر قبل از صدور حكم، اسناد و مداركي موجود باشد كه دليل حقانيت درخواست‌كننده‌ي اعاده‌ي دادرسي باشد نه بعد از صدور حكم، اعاده‌ي دادرسي رد مي‌شود.

ماده 427:

درخواست اعاده‌ي دادرسي براي مقيم ايران بيست روز و براي مقيم خارج دو ماه است؛ ولي درخواست اعتراض ثالث زمان ندارد.

ماده 428:

درخواست اعاده‌ي دادرسي بايد به شعبه‌ي دادگاه صادركننده‌ي حكم دوم تقديم شود.

از تاريخ آخرين ابلاغ: صرف‌نظر از تاريخ صدور.

ماده 429:

ماده 430:

ماده 432:

اعاده‌ي دادرسي مانند اعتراض ثالث اثر انتقالي دارد زيرا در صورت نسخ حكم، دادگاه نسبت به امور موضوعي و حكمي مجدداً اتخاذ تصميم مي‌نمايد.

تنها راه ... آراء محاكم اعتراض به آن است اعم از عادي يا فوق‌العاده و ما خواسته‌اي با عنوان بطلان رأي موضوع دعوا نداريم.

ماده 433:

در اعاده‌ي دادرسي اصلي اگر دادخواست اعاده نسبت به حكم تجديدنظري باشد كه رأي بدوي را تأييد نموده است، دادخواست اعاده به دادگاه تجديدنظر داده مي‌شود.

دادخواست اعاده‌ي دادرسي طاري، دو محدوديت دارد:

1ـ مهلت ماده 427 (بيست روز) شامل آن نيز مي‌شود.

2ـ درخواست‌كننده‌ي اعاده بايد تا پايان جلسه‌ي اول، آن را مطرح كند. زيرا مهلت دفاع در برابر ادله‌ي رقيب تا پايان جلسه‌ي اول است.

ماده 434:

برخلاف اعتراض ثالث طاري كه به موجب درخواست و در دادگاه رسيدگي‌كننده به دعواي اصلي قابل رسيدگي بود مگر درجه‌ي دادگاه پائين‌تر باشد، در اعاده‌ي دادرسي طاري دادخواستِ اعاده‌ي دادرسي طاري لزوماً بايد در دادگاه صادركننده‌ي رأي قطعي رسيدگي شود نه دادگاهي كه دعواي اصلي در آن مطرح است.

تبصره: درخواست اعاده‌ي دادرسي نسبت به دعوايي كه در ديوان عالي كشور مطرح است، نسبت به دعوايي كه در ديوان عالي كشور ابرام شده است به ديوان داده مي‌شود زيرا مرجع تالي حق نقض رأي مرجع عالي را ندارد. پس ديوان با ارجاع دادخواست به مرجع عالي خود، جواز فسخ آن را صادر مي‌كند.

ماده 435:

تبصره: (مهم): برخلاف ساير طرق شكايت از رأي، دادگاه در اعاده‌ي دادرسي بدواً در خصوص تأييد يا رد اعاده‌ي دادرسي اتخاذ تصميم مي‌كند.

ماده 436:

(دعواي متقابل و اضافي قابل طرح نيست)

مورد رسيدگي قرار نمي‌گيرد. برخلاف تجديدنظر و فرجام‌خواهي.

ماده 437:

با صدور قرار قبولي دادخواست اعاده‌ي دادرسي به درخواست محكوم‌عليه و به شرطي كه عمليات اجرايي مختومه نشده باشد در هر حال اجراي حكم متوقف مي‌شود.

ماده 438:

از ملاك قسمت اخير ماده در اعتراض ثالث نيز استفاده مي‌شود.

ماده 439: ر.ك ماده 376.

ماده 440:

ماده 441:

پس ورود و جلب ثالث و دعواي تقابل و دعواي اضافي قابل طرح نيست.

موارد مهم:

ماده 445:

روز اقدام و روز ابلاغ حساب نمي‌شود.