سوگند

                 بتّي (قاطع دعوي):

چه مالي چه غيرمالي راه دارد. جايي كه خواهان دليلي بر اثبات مدعايش ندارد، مي‌تواند استفاده نمايد در حق‌ا... ما سوگند بتّي نداريم. دادگاه به درخواست خواهان قرار اتيان سوگند صادر مي‌نمايد. (ماده 271)

قرار اتيان سوگند: قراري كه توسط دادگاه به درخواست خواهان يا رأساً صادر و براي استماع سوگند يا قسم است. (اعدادي)

                                    1. قبول سوگند (ادعاي خواهان ساقط مي‌شود) (ماده 272)

2. سوگند را به خواهان رد كند كه يا قبول مي‌كند كه دعوا ثابت مي‌شود و اگر سوگند نخورد، قرار رد دعوي صادر مي‌شود. (ماده 273)

3. خوانده نه قبول مي‌كند و نه رد مي‌كند كه مي‌گويم نكول سوگند است. (ماده 274) بعد از سه بار سوگند به خواهان رد مي‌شود.

در خصوص سوگند بتّي: اگر به واسطه ي سوگند بتّي حكم بر عليه خواهان صادر شود اعتبار امر مختومه دارد و خواهان نمي‌تواند به استناد ادله‌ي جديد مجدداً اقامه‌ي دعوي نمايد.

 سوگند تكميلي: فقط در دعاوي مالي راه دارد در حالي كه شهودش  ناقص است. قرار اتيان سوگند به درخواست خواهان صادر مي‌گردد.

                      سوگند استظهاري (ماده 278):

در سوگند استظهاري ادله خواهان كامل است اما از آنجا كه دعوا عليه ميت مي‌باشد بايد سوگند ياد نمايد. پس از اقامه‌ي بيّنه‌ توسط خواهان كه ‌بايستي سوگند خواهان نيز ضميمه گردد در صورت امتناع از سوگند حق وي ساقط مي‌گردد. هم در دعاوي مالي و هم در دعاوي غيرمالي راه دارد. قرار اتيان سوگند در سوگند استظهاري رأساً توسط دادگاه صادر مي‌شود. به استناد ماده 1233 ق.م. كه در دعوا بر عليه متوفي ...

اگر ورّاث ميبت متعدد باشند مي‌بايست يك سوگند ياد نمود (از طرف خواهان). در صورتي كه صاحب حق اصلي خود نيز فوت نموده است و در اين صورت ورّاث صاحب حق مي‌خواهند بر عليه ورّاث ميت اقامه دعوي نمايند هر كدام از ورّاث صاحب حق مي‌بايست يك سوگند ياد نمايد.

ماده 283ـ جز در سوگند استظهاري است كه اداي سوگند بدون درخواست طرفين امكان‌پذير است.

ماده 284ـ درخواست مي‌تواند شفاهي باشد.

ماده 286ـ بعد از سه بار، سوگند را رد مي‌نمايد.

ماده 287ـ دادگاه مي‌تواند و ملزم به مهلت دادن نيست. مهلت به اندازه‌اي كه موجب ضرر طرف مقابل نشود، فقط يك بار مي‌توان مهلت داد، نه بيشتر و اين مهلت قضائي است.